Khám phá: Sự phân bố của vi sinh vật trong đất

Vi sinh vật là những cơ thể nhỏ bé dễ dàng phát tán nhờ gió, nước và các sinh vật khác. Vi sinh vật, nhất là những vi sinh vật có bào tử, bào tử của chúng có khả năng sống tiềm sinh trong các điều kiện khó khăn. Vì vậy, vi sinh vật là nhóm phân bố rộng rãi nhất trên Trái Đất. Hôm nay, các bạn hãy cùng Nông Nghiệp Trẻ khám phá sự phân bố của vi sinh vật trong đất nhé.

 1. Khu hệ vi sinh vật trong đất

   Vi sinh vật có khả năng sinh sống và phát triển trong nhiều điều kiện môi trường. Tuy nhiên, đất là nơi vi sinh vật cư trú nhiều nhất so với các môi trường khác. Sự phân bố của vi sinh vật đất còn gọi là khu hệ vi sinh vật đất.

   Các nhóm vi sinh vật chính cư trú trong đất bao gồm: Vi khuẩn, Vi nấm, Xạ khuẩn, Virus, Tảo, Nguyên sinh động vật. Trong đó vi khuẩn là nhóm chiếm nhiều nhất về số lượng. Chúng bao gồm vi khuẩn hiếu khí, vi khuẩn kị khí, vi khuẩn tự dưỡng, vi khuẩn dị dưỡng … Nếu chia theo các nguồn dinh dưỡng thì lại có nhóm tự dưỡng cacbon, tự dưỡng amin, dị dưỡng amin, vi khuẩn cố định nitơ…

 2. Sự phân bố vi sinh vật trong đất theo độ sâu

   Số lượng và thành phần vi sinh vật trong đất thay đổi khá nhiều:

  • Số lượng và thành phần vi sinh vật trên bề mặt đất rất ít. Nguyên nhân chính là do độ ẩm và ánh nắng chiếu trực tiếp.
  • Số lượng và thành phần vi sinh vật thấy nhiều hơn khi chiều sâu đất 10 – 20 cm so với bề mặt. Ở độ sâu này có độ ẩm phù hợp, chất dinh dưỡng đầy đủ cho vi sinh vật.
  • Số lượng và thành phần vi sinh vật sẽ giảm đi khi độ sâu của đất hơn 30 cm và sâu 4 – 5m hầu như rất ít. Hầu hết vi sinh vật ở tầng này đều là VSV yếm khí, chất dinh dưỡng ở tầng này khá nghèo nàn.

 3. Sự phân bố vi sinh vật theo loại đất

   Thành phần vi sinh vật trong đất còn thay đổi tùy theo loại đất:

  • Đất nhiều chất hữu cơ, giàu chất mùn có độ ẩm thích hợp vi sinh vật phát triển mạnh.
  • Những nơi đất có đá, đất có cát số lượng và thành phần vi sinh vật ít hơn.

   Theo các nghiên cứu trung bình trong đất vi khuẩn chiếm khoảng 90% tổng số. Xạ khuẩn chiếm khoảng 8%, vi nấm 1%, còn lại 1% là tảo, nguyên sinh động vật.  Tỷ lệ này thay đổi tùy theo các loại đất khác nhau cũng như khu vực địa lý, tầng đất, thời vụ, chế độ canh tác.

   Ở những đất có đầy đủ chất dinh dưỡng, độ thoáng khí tốt, nhiệt độ, độ ẩm và pH thích hợp thì vi sinh vật phát triển nhiều về số lượng và thành phần. Sự phát triển của vi sinh vật lại chính là nhân tố làm cho đất thêm phì nhiêu, màu mỡ.

   Lợi dụng sự có mặt của VSV trong đất mà người ta đã phân loại và tuyển chọn các loại VSV có ích để phục vụ cho con người.

 4. Vi sinh vật phân bố theo cây trồng

   Đối với tất cả các loại cây trồng, vùng rễ cây là vùng vi sinh vật phát triển mạnh nhất so với vùng không có rễ.

   Lý do mà hệ vi sinh vật rễ phát triển mạnh là do rễ cây cung cấp chất dinh dưỡng cho vi sinh vật phát triển. Rễ cây tiết ra các chất hữu cơ làm nguồn dinh dưỡng cho vi sinh vật. Rễ cây còn làm cho đất thoáng khí, giữ được độ ẩm tạo điều kiện cho vi sinh vật phát triển.

   Số lượng và thành phần vi sinh vật cũng thay đổi theo các giai đoạn phát triển của cây trồng, ví dụ:

  • Số lượng vi sinh vật đạt cực đại ở giai đoạn lúa hồi nhanh, đẻ nhánh. Bởi vì trong thời kỳ này cây lúa phát triển mạnh và tiết ra nhiều chất dinh dưỡng cho vi sinh vật phát triển.
  • Số lượng vi sinh vật đạt cực tiểu ở thời kỳ lúa chín.

 => Thành phần vi sinh vật cũng biến động theo các giai đoạn phát triển của cây phù hợp với hàm lượng các chất tiết qua bộ rễ của cây trồng.

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*